Rét đậm, rét hại làm gia tăng nguy cơ liệt dây thần kinh số 7
Những đợt rét đậm, rét hại kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt mà còn khiến nhiều nhóm bệnh gia tăng, đặc biệt là các bệnh đường hô hấp, tim mạch, xương khớp và liệt dây thần kinh số 7.
Liệt dây thần kinh số 7
Thời tiết thay đổi, rét đậm rét hại xuất hiện, cùng với công việc căng thẳng là những nguyên nhân khiến nhiều người bị liệt dây thần kinh số 7 (liệt mặt ngoại biên). Người bị bệnh này dẫn đến sự thay đổi bất thường trên khuôn mặt và ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe, làm giảm chất lượng cuộc sống sau khi bị bệnh.
Số bệnh nhân mắc liệt dây thần kinh số 7 có xu hướng gia tăng đặc biệt ở người trung niên, người cao tuổi và những người thường xuyên làm việc ngoài trời.

Liệt dây thần kinh số 7 gây liệt vận động khuôn mặt. Ảnh minh hoạ. Nguồn: BV Medlatec
Liệt dây thần kinh số 7 là tình trạng dây thần kinh mặt bị viêm hoặc tổn thương, khiến người bệnh đột ngột méo miệng, lệch mặt, ăn uống và nói chuyện khó khăn.
Nguyên nhân gây bệnh chủ yếu do bị nhiễm lạnh đột ngột, gió lùa trực tiếp vào vùng mặt, tai, cổ trong điều kiện thời tiết giá rét. Đây là trường hợp hay gặp nhất. Khi dây thần kinh bị nhiễm lạnh, mạch máu co lại, thiếu máu nuôi dưỡng và sưởi ấm, làm dây thần kinh bị phù nề, chèn ép.
Các nguyên nhân khác do bị zona hạch gối, virut zona thần kinh khu trú, các bệnh ở nền sọ (u cầu não, u dây thần kinh), chấn thương, phẫu thuật vùng tai, xương chũm.
Đáng chú ý, trong những nguyên nhân gây liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên ít ai nghĩ đến là do người bệnh thường xuyên căng thẳng, thức khuya. Một số thói quen như tắm khuya, dùng nước lạnh, di chuyển ngoài trời không che chắn kỹ vùng mặt cũng được cho là yếu tố góp phần làm bệnh dễ xuất hiện hơn trong mùa đông.
Dấu hiệu của bệnh bao gồm: mệt mỏi, đau vùng vai gáy, đau nhức nửa đầu, mặt cảm giác tê bì một nửa cùng với bên vai gáy bị đau…
Sau đó, người bệnh sẽ thấy miệng bị méo lệch sang một bên, nói không tròn tiếng, súc miệng thì nước bắn ra góc miệng, không phồng má, không thổi nến hay huýt sáo được, mất rãnh mũi má, mắt nhắm không kín, mất nếp nhăn trán, chảy nước mắt, có thể thêm ù tai nhạy cảm với âm thanh, nhạt miệng mất vị giác 2/3 trước lưỡi.
Khi có các dấu hiệu trên, người bệnh nên đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt, tốt nhất trong vòng 24 - 48 giờ đầu, để được điều trị kịp thời, tránh nguy cơ để lại di chứng lâu dài.
Một số bệnh khác xuất hiện khi rét đậm, rét hại
Khi rét đậm, rét hại, bên cạnh nguy cơ mắc liệt dây thần kinh số 7, một số bệnh khác cũng gia tăng như các bệnh về đường hô hấp, tim mạch, xương khớp và da liễu.
Nhóm bệnh đường hô hấp như: cảm lạnh, cúm mùa, viêm họng, viêm amidan, viêm phế quản, viêm phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) và hen phế quản tái phát. Không khí lạnh làm suy giảm sức đề kháng của cơ thể, tạo điều kiện cho virus lây lan nhanh, đồng thời khiến đường thở bị co thắt, dễ khởi phát hoặc làm nặng thêm bệnh lý sẵn có.
Đối với bệnh tim mạch và huyết áp, thời tiết giá rét làm các mạch máu co lại, gây tăng huyết áp đột ngột và làm gia tăng nguy cơ tai biến mạch máu não (đột quỵ), nhồi máu cơ tim, đau thắt ngực, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.
Trong khi đó, nhóm bệnh xương khớp như viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp, đau nhức xương khớp cũng thường tái phát hoặc nặng lên trong mùa lạnh. Nhiều bệnh nhân sẽ thấy tình trạng cứng khớp vào buổi sáng, gây hạn chế vận động và ảnh hưởng sinh hoạt hằng ngày.
Thời tiết khô lạnh còn khiến các bệnh da liễu gia tăng, với biểu hiện phổ biến là khô da, nứt nẻ, viêm da cơ địa. Một số người, đặc biệt là lao động ngoài trời, dễ mắc cước tay chân với các triệu chứng sưng, đỏ, ngứa và đau.
Đáng chú ý, hạ thân nhiệt là tình trạng nguy hiểm có thể xảy ra ở người già, trẻ em, người lao động ngoài trời trong những ngày nhiệt độ xuống thấp kéo dài. Nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời, hạ thân nhiệt có thể đe dọa tính mạng.
Ngoài ra, nhiều bệnh mạn tính như đái tháo đường, bệnh thận mạn, suy giảm miễn dịch cũng dễ diễn biến nặng hơn trong thời tiết lạnh do cơ thể suy yếu, dễ nhiễm trùng và phát sinh biến chứng.
Để phòng các bệnh khi trời rét đậm, rét hại, cần giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng đầu, cổ, mặt, tay chân. Đồng thời ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý, hạn chế ra ngoài khi trời quá lạnh và chủ động đi khám khi có dấu hiệu cơ thể bất thường.









