Bác sĩ thú y trẻ và hành trình biến những ca bệnh thành tri thức

Càng làm nghề, càng bước sâu vào nghiên cứu khoa học, Vũ càng hiểu Thú y không chỉ là một công việc, mà đã trở thành con đường anh muốn đi lâu dài.

Nam thủ khoa cho hay, để đi được đường dài ấy, việc học cần bắt đầu từ sự đều đặn và một mục tiêu rõ ràng. Điều giúp anh duy trì việc học không phải là cố gắng học thật nhiều trong một khoảng thời gian ngắn, mà là luôn biết mình học để làm gì.

Sau khi đi làm, đặc biệt trong lĩnh vực lâm sàng thú y, mỗi ca bệnh lại trở thành một câu hỏi buộc anh phải đọc thêm, tìm hiểu thêm và cập nhật kiến thức. Công việc và học tập vì thế không tách rời mà bổ sung cho nhau mỗi ngày.

"Giai đoạn vừa làm việc vừa học cao học thực sự không dễ, bởi thời gian dành cho công việc, nghiên cứu và học tập thường nối tiếp nhau. Tôi cố gắng sắp xếp mọi việc theo mức độ ưu tiên, tận dụng những khoảng thời gian nhỏ để đọc tài liệu và quan trọng nhất là duy trì kỷ luật với mục tiêu của mình.

Có những lúc rất mệt, nhưng tôi luôn nghĩ rằng, kiến thức mình tích lũy hôm nay sẽ giúp mình đưa ra một quyết định tốt hơn cho bệnh nhân ngày mai", anh Vũ cho biết.

Trong quá trình học cao học, Vũ dành nhiều sự quan tâm cho hướng nghiên cứu ung bướu trên chó mèo, đặc biệt là các bệnh lý khối u thường gặp trong thực hành lâm sàng.

Lý do bắt đầu từ chính công việc hằng ngày, anh gặp ngày càng nhiều chó mèo mắc ung thư, nhưng không phải trường hợp nào cũng được phát hiện sớm hoặc có đầy đủ cơ sở để tiên lượng và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Một trong những nghiên cứu anh đặt nhiều tâm huyết là nghiên cứu về u tuyến vú trên chó tại TPHCM. Quá trình thu thập, phân tích dữ liệu từ những bệnh nhân trực tiếp gặp trong thực tế giúp Vũ nhận ra nghiên cứu khoa học không phải điều gì quá xa rời phòng khám.

Mỗi hồ sơ bệnh án, mỗi chỉ số và mỗi kết quả điều trị đều có thể trở thành dữ liệu có giá trị nếu chúng ta biết đặt đúng câu hỏi.

Nghiên cứu cũng thay đổi cách Vũ nhìn về nghề Thú y. Nếu trước đây anh thường tập trung vào việc làm thế nào để điều trị tốt cho bệnh nhân trước mặt, thì hiện tại, anh còn tự hỏi những gì học được từ bệnh nhân này có thể giúp ích cho những bệnh nhân tiếp theo hay không.

Với Vũ, đó chính là điểm gặp nhau giữa lâm sàng và khoa học, từ một ca bệnh cụ thể có thể tạo ra kiến thức để chăm sóc tốt hơn cho nhiều chó mèo mắc bệnh trong tương lai.

Khi ca bệnh trở thành "người thầy"

Từ một sinh viên trở thành bác sĩ rồi hiện nay đảm nhiệm vị trí Quản lý kỹ thuật tại Hệ thống phòng khám thú y K9, Dư Thanh Vũ có thêm một góc nhìn về khoảng cách giữa giảng đường và thực tế nghề nghiệp.

Theo anh, khoảng cách ấy không nằm ở việc kiến thức được học có đúng hay không, mà ở khả năng vận dụng kiến thức trong những tình huống không bao giờ hoàn toàn giống sách vở.

Trên giảng đường, một bệnh lý thường được tiếp cận với những dấu hiệu tương đối điển hình. Trong thực tế, một ca bệnh có thể đồng thời xuất hiện nhiều vấn đề, triệu chứng không rõ ràng, điều kiện chẩn đoán có giới hạn, trong khi bác sĩ vẫn phải đưa ra quyết định trong một khoảng thời gian nhất định.

Bởi vậy, anh Vũ chia sẻ thêm, kiến thức trên giảng đường là nền móng, còn thực tế nghề nghiệp là nơi người bác sĩ học cách biến nền móng ấy thành năng lực.

"Một bác sĩ giỏi không chỉ cần kiến thức chuyên môn. Người làm nghề còn phải giao tiếp với chủ nuôi, phối hợp với đồng nghiệp, cân nhắc lợi ích và nguy cơ của từng lựa chọn, đồng thời chịu trách nhiệm với quyết định của mình.

Có những điều chỉ khi trực tiếp đứng trước một ca bệnh đang cần mình, người bác sĩ mới hiểu hết sức nặng của hai chữ bác sĩ", anh Vũ nói.

Cũng từ thực tế ấy, Vũ quan tâm đến sự phát triển của Thú y công nghệ số. Theo anh, công nghệ không làm giảm vai trò của bác sĩ thú y mà sẽ buộc người bác sĩ trở nên chính xác, chủ động và toàn diện hơn.

Hồ sơ bệnh án điện tử, chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm tự động, trí tuệ nhân tạo hay các nền tảng theo dõi bệnh nhân từ xa có thể giúp bác sĩ tiếp cận dữ liệu nhanh hơn và hỗ trợ quá trình ra quyết định.

Tuy nhiên, công nghệ chỉ thực sự có giá trị khi người sử dụng đủ kiến thức để hiểu, kiểm chứng và đặt nó đúng vị trí trong thực hành lâm sàng.

Vì vậy, bên cạnh nền tảng chuyên môn, Vũ cho rằng người trẻ theo nghề cần hình thành ba năng lực: tự học liên tục, tư duy phản biện và năng lực sử dụng công nghệ.

Trong một lĩnh vực thay đổi nhanh, kiến thức hôm nay có thể chưa đủ cho ngày mai. Người bác sĩ cần biết tìm kiếm, đánh giá bằng chứng khoa học, khai thác dữ liệu nhưng đồng thời phải biết đặt câu hỏi trước những kết quả do máy móc đưa ra.

Dẫu vậy, khi nói về hành trình trở thành người làm nghề giỏi, Vũ không đặt thành tích ở vị trí trung tâm.

Anh gửi đến những người trẻ đang theo đuổi ngành Thú y rằng, hãy học thật nghiêm túc, nhưng đừng chỉ học để vượt qua các kỳ thi.

Tình yêu nghề, theo anh, cũng không chỉ đến từ những khoảnh khắc đẹp. Sẽ có những ca bệnh không như mong đợi, những ngày mệt mỏi và những lúc người bác sĩ tự hỏi liệu mình đã làm đủ tốt hay chưa.

Nhưng chính những trải nghiệm ấy khiến người làm nghề trưởng thành hơn, khi vẫn muốn đọc thêm một tài liệu, tìm thêm một câu trả lời và cố gắng làm tốt hơn cho bệnh nhân tiếp theo.

"Kiến thức giúp một người tiến xa, nhưng sự khiêm tốn để tiếp tục học, trách nhiệm với từng quyết định và lòng yêu thương đối với sự sống mới là những điều giúp họ đi được lâu với nghề", anh Vũ nhắn nhủ.