Vĩnh Long khẩn trương chủ động nguồn nước do tình trạng El Nino diễn ra phức tạp
Dự báo hiện tượng El Nino sẽ tiếp tục duy trì và có nguy cơ đạt cường độ rất mạnh kéo dài đến năm 2027. Diễn biến thời tiết phức tạp này khiến ĐBSCL nói chung và tỉnh Vĩnh Long nói riêng đứng trước nguy cơ đối mặt với hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn vô cùng khốc liệt.
Hiện tượng El Nino duy trì cường độ rất mạnh
Ghi nhận trong tuần thứ hai của tháng 8/2026, nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực xích đạo trung tâm Thái Bình Dương đã cao hơn mức trung bình tới 1,8°C. Các mô hình dự báo toàn cầu hiện đang đồng loạt đưa ra cảnh báo đáng chú ý về sự phát triển của hiện tượng El Nino trong những tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027.
Nhân viên Xí nghiệp Thủy nông số 3 đo độ mặn tại cống Bông Bót (xã An Phú Tân) để vận hành đóng, mở cống ngăn mặn (Ảnh:Trí Trần)
Theo ông Trương Hoàng Giang - Giám đốc Đài Khí tượng Thủy văn (KTTV) tỉnh Vĩnh Long, các dữ liệu hiện tại cho thấy tình trạng El Nino đang diễn ra hết sức phức tạp. Cụ thể, trong giai đoạn từ tháng 9 đến tháng 11 năm 2026, trạng thái El Nino được dự báo sẽ duy trì với xác suất tuyệt đối là 100%, trong đó có đến 93% khả năng đạt mức cường độ rất mạnh.
Xu hướng này tiếp tục gia tăng vào giai đoạn từ tháng 10 đến tháng 12 năm 2026 khi xác suất El Nino đạt cường độ rất mạnh chạm ngưỡng 95%.
Đáng chú ý, hình thái thời tiết này sẽ còn kéo dài sang đầu năm sau. Dự báo từ tháng 12 năm 2026 đến tháng 2 năm 2027, trạng thái El Nino ở mức độ mạnh và rất mạnh vẫn tiếp tục được duy trì với tỷ lệ rất cao, ổn định ở mức trên 93%. Đợt El Nino 2026-2027 được dự báo có cường độ cực đại ở mức tương đương, thậm chí cao hơn đợt hạn mặn lịch sử mùa khô 2015-2016.
Xâm nhập mặn lấn sâu, đe dọa diện rộng
Hạn hán và xâm nhập mặn tại Vĩnh Long được dự báo sẽ đến sớm, lấn sâu và kéo dài. Ngay từ giữa tháng 11/2026, cần đề phòng ranh mặn 4‰ lấn sâu 25-30km. Đỉnh điểm của đợt xâm nhập mặn dự kiến rơi vào tháng 2 - 3/2027 (đạt cấp độ rủi ro thiên tai cấp 3) và có khả năng kéo dài đến tận cuối tháng 6 hoặc đầu tháng 7/2027.
Mức độ lấn sâu của ranh mặn trên các hệ thống sông chính hiện đang diễn biến vô cùng đáng lo ngại và liên tục vượt các mốc lịch sử. Cụ thể, tại sông Cửa Đại, ranh mặn 1‰ đã lấn sâu khoảng 71,3km, vượt mức kỷ lục của mùa khô năm 2015 - 2016 tới 7,3km.
Tình hình còn nghiêm trọng hơn trên sông Hàm Luông khi ranh mặn 1‰ có thể tiến sâu lên tới 82km; đáng lưu ý là nước mặn tại đây có khả năng xâm nhập sâu và chảy ngược trở lại sông Cửa Đại thông qua khu vực mũi Tân Phú.
Cùng lúc đó, tại hệ thống sông Cổ Chiên và sông Hậu, ranh mặn 1‰ cũng lấn sâu vào đất liền từ 75km đến 76km, tiếp tục phá vỡ kỷ lục của đợt xâm nhập mặn lịch sử trước đó khi tiến sâu hơn từ 3,9 đến 8km.
Cống Cái Hóp (xã Nhị Long) nhanh chóng được đóng kín để ngăn chặn dòng nước nhiễm mặn khi nồng độ mặn vượt mức cho phép (Ảnh: Trí Trần)
Trước diễn biến thời tiết ngày càng khắc nghiệt, việc chủ động nguồn nước để "sống chung" với thiên tai đang trở thành một giải pháp vô cùng cấp bách. Để ứng phó hiệu quả, ngành chức năng hiện đang tăng cường ứng dụng công nghệ và khai thác dữ liệu từ các trạm quan trắc tự động nhằm truyền tải thông tin cảnh báo hạn mặn nhanh nhất đến người dân.
Đồng thời, chính quyền địa phương cũng đặc biệt khuyến cáo bà con nông dân cần thường xuyên theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo thời tiết, hạn mặn trên các phương tiện thông tin đại chúng.
Cùng với đó, người dân cần khẩn trương chủ động gia cố hệ thống đê bao, cống ngăn mặn để bảo vệ an toàn cho vườn cây, ao cá trước khi nước mặn lấn sâu hơn vào nội đồng. Đặc biệt, người dân cần tranh thủ tối đa việc tích trữ nước mưa, nước ngọt ngay từ bây giờ bằng mọi phương tiện sẵn có như ao, hồ hay bồn chứa, qua đó đảm bảo duy trì nguồn nước phục vụ cho sinh hoạt và sản xuất trong những tháng hạn mặn cao điểm của năm 2027.
