A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Một kiểu cô đơn có thể dẫn người già đến đột quỵ

Ngại làm phiền con cái, nhiều người cao tuổi âm thầm chịu đựng bệnh tật, tự ý bỏ thuốc hoặc giấu tình trạng sức khỏe. Một cụ bà 80 tuổi có tiền sử tăng huyết áp, rung nhĩ đã nhập viện trong tình trạng yếu liệt nửa người, nhồi máu não sau khi ngừng thuốc điều trị.

Ngại làm phiền con, cụ bà âm thầm bỏ thuốc

ThS.BS Đoàn Dư Mạnh, chuyên gia tim mạch, Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông cho biết vừa tiếp nhận trường hợp cụ bà 80 tuổi nhập viện cấp cứu sau khi tự ý ngừng thuốc điều trị.

Người bệnh có tiền sử tăng huyết áp, rung nhĩ, thuộc nhóm nguy cơ đột quỵ cao. Trước đó, cụ sử dụng thuốc đều đặn và tình trạng sức khỏe tương đối ổn định. Tuy nhiên, vì ngại đi khám, không muốn làm phiền con cái, cụ đã tự ý dừng thuốc mà không thông báo với gia đình.

Cụ sống cùng người giúp việc, trong khi các con bận rộn công việc, không thể thường xuyên ở bên. Chỉ đến khi xảy ra biến cố sức khỏe, gia đình mới phát hiện và đưa cụ đến bệnh viện.

Thời điểm nhập viện, người bệnh đã xuất hiện tình trạng yếu nửa người trái. Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) xác định tổn thương nhồi máu não ở bán cầu phải.

116a8244.jpg

Theo bác sĩ Mạnh, đây không phải trường hợp cá biệt. Trong quá trình khám và điều trị, ông từng gặp nhiều người cao tuổi tái phát bệnh, khi được con cái hỏi han mới thừa nhận đã hết thuốc nhiều ngày nhưng không nói với ai. Ảnh: Diễm Ly

Lý do thường gặp là các cụ thấy con cái bận rộn nên không dám nhờ đưa đi khám, ngại yêu cầu con mua thuốc hoặc sợ trở thành gánh nặng cho gia đình. Thay vì chia sẻ những bất thường về sức khỏe, nhiều người chọn cách tự xoay xở, cố chịu đựng, thậm chí âm thầm ngừng điều trị.

"Người cao tuổi thường có tâm lý không muốn làm phiền con cháu. Có những trường hợp bệnh tái phát, gia đình chỉ biết người bệnh đã bỏ thuốc khi tình trạng trở nặng", bác sĩ Mạnh chia sẻ.

Được chăm sóc ăn uống nhưng bị bỏ ngỏ việc điều trị

Một trong những khoảng trống đáng lo ngại hiện nay là sự khác biệt giữa chăm sóc sinh hoạt và chăm sóc y tế đối với người cao tuổi.

Nhiều gia đình cho rằng bố mẹ được ăn uống đầy đủ, có người hỗ trợ tắm rửa, đi lại, trò chuyện là đã được chăm sóc chu đáo. Tuy nhiên, với người mắc bệnh mạn tính, đặc biệt là bệnh tim mạch, việc theo dõi sức khỏe, nhắc uống thuốc, đưa đi tái khám và nhận biết dấu hiệu bất thường có ý nghĩa không kém.

clo_br_img-6242.jpg

Người giúp việc có thể hỗ trợ các hoạt động thường ngày nhưng không phải ai cũng có kiến thức y tế để nhận biết người cao tuổi đã bỏ thuốc, quên lịch tái khám hay xuất hiện những dấu hiệu cảnh báo đột quỵ.

Trong khi đó, con cái dù quan tâm đến cha mẹ nhưng vì áp lực công việc, khoảng cách địa lý hoặc những trách nhiệm riêng nên khó có thể theo sát quá trình điều trị mỗi ngày.

Khoảng trống ấy khiến người cao tuổi dễ rơi vào tình trạng có người chăm sóc bên cạnh nhưng vẫn thiếu sự giám sát cần thiết về y tế.

Đặc biệt, với người mắc tăng huyết áp và rung nhĩ, việc tự ý ngừng thuốc có thể làm gia tăng nguy cơ biến chứng nguy hiểm.

Bác sĩ Mạnh phân tích, rung nhĩ là tình trạng rối loạn nhịp tim khiến máu có thể ứ đọng trong buồng tim, hình thành cục máu đông. Nếu cục máu đông di chuyển lên não và gây tắc mạch, người bệnh có thể bị nhồi máu não. Với những bệnh nhân rung nhĩ có chỉ định sử dụng thuốc chống đông, việc tự ý ngừng thuốc làm mất đi sự bảo vệ cần thiết trước nguy cơ hình thành huyết khối.

clo_br_img-7206.jpg

Tăng huyết áp không được kiểm soát cũng là yếu tố nguy cơ quan trọng của đột quỵ. Vì vậy, người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị, không tự ý giảm liều, ngừng thuốc hoặc thay đổi thuốc khi chưa có ý kiến của bác sĩ.

Bác sĩ lưu ý, gia đình cần nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo đột quỵ như đột ngột méo miệng, yếu hoặc liệt tay chân, nói khó, mất thăng bằng hay thay đổi ý thức. Khi xuất hiện những biểu hiện này, cần gọi cấp cứu ngay, không tự ý cho người bệnh uống thuốc hoặc chờ triệu chứng tự hết.

Đừng chỉ hỏi bố mẹ ăn gì, ngủ có ngon không

Từ thực tế điều trị, bác sĩ Mạnh cho rằng chăm sóc người cao tuổi cần được tổ chức bài bản hơn, thay vì chỉ phụ thuộc vào người giúp việc hoặc sự quan tâm của con cái khi có thời gian.

Gia đình cần xây dựng kế hoạch theo dõi cụ thể, đặc biệt với những người mắc bệnh mạn tính hoặc có nguy cơ đột quỵ. Trong đó, cần kiểm tra việc sử dụng thuốc hằng ngày, số lượng thuốc còn lại, lịch tái khám và những thay đổi bất thường về sức khỏe.

Quan trọng hơn, con cái cần tạo tâm lý để cha mẹ cảm thấy thoải mái khi chia sẻ vấn đề sức khỏe, không mặc cảm hay lo sợ trở thành gánh nặng. Đôi khi, một cuộc gọi hỏi thăm cần đi xa hơn những câu chuyện thường ngày, bằng việc hỏi bố mẹ còn thuốc uống không, có quên liều nào không, huyết áp gần đây thế nào và đã đến lịch tái khám chưa.

clo_br_img-6218.jpg

Bên cạnh trách nhiệm của gia đình, bác sĩ đề xuất phát triển thêm các mô hình chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng, bên cạnh hệ thống cơ sở dưỡng lão.

Các câu lạc bộ, điểm sinh hoạt dành cho người cao tuổi không chỉ là nơi giao lưu, vận động, duy trì kết nối xã hội mà còn có thể trở thành kênh phát hiện sớm những thay đổi về thể chất và tinh thần. Thông qua đó, người cao tuổi được kết nối với gia đình và cơ sở y tế khi cần thiết.


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết