A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

WHO khuyến nghị Việt Nam cấm toàn diện thuốc lá điện tử, chặn đứng nguồn cung trên mạng

Dẫn chứng dữ liệu toàn cầu cho thấy tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử ở các nước cho phép lưu hành cao gấp gần 3 lần so với nhóm áp dụng lệnh cấm, đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến nghị Việt Nam cần đưa quy định cấm toàn diện các loại thuốc lá mới vào dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá sửa đổi.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vừa thực hiện cuộc điều tra toàn cầu về sử dụng thuốc lá trong thanh thiếu niên tại 75 quốc gia. Thông tin về kết quả này, ông Nguyễn Tuấn Lâm, đại diện WHO tại Việt Nam cho hay, các quốc gia cho phép thuốc lá điện tử có tỷ lệ sử dụng trung bình cao gấp 1,8 lần so với những nước chưa có quy định quản lý sản phẩm này.

clo_br_1794884467829-315218480876095440-315218480876095440-749d4bda849e6233e4e875a872fb8e3e.jpg

Ông Nguyễn Tuấn Lâm, đại diện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam.

Trong khi đó, tỷ lệ này tại các quốc gia cấm thuốc lá điện tử chỉ bằng 0,6 lần so với những nước chưa có quy định.

Tại Việt Nam, các khảo sát bước đầu ở một số thành phố lớn ghi nhận tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng giảm mạnh trong nhóm thanh thiếu niên sau khi lệnh cấm có hiệu lực. Số ca cấp cứu liên quan đến thuốc lá điện tử cũng giảm đáng kể. Cơ quan chức năng đã bắt đầu xử lý hình sự một số đường dây buôn bán thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng trái phép.

Cụ thể, trước khi có quy định cấm, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử ở nhóm 13-17 tuổi là 2,6% năm 2019, theo Điều tra sức khỏe học sinh toàn cầu (GSHS), tăng lên 8,1% năm 2023 theo khảo sát tại 11 tỉnh, thành phố.

Ở nhóm 18-24 tuổi, tỷ lệ sử dụng thuốc lá mới ở mức trên 7% trong giai đoạn 2022-2023, theo Khảo sát tình hình sử dụng thuốc lá ở người trưởng thành (PGATS).

Sau lệnh cấm, khảo sát tại 3 thành phố năm 2025 ghi nhận tỷ lệ sử dụng ở nhóm 13-17 tuổi giảm xuống dưới 1%. Với nhóm 18-24 tuổi, tỷ lệ này còn 3,3% theo khảo sát tại 4 thành phố cùng năm.

photo-1-1681388632370864861805.jpg

4 nam học sinh phải nhập viện cấp cứu vì bủn rủn, choáng váng, tức ngực, buồn nôn, khó thở sau khi sử dụng thuốc lá điện tử. Ảnh: Bệnh viện Bãi Cháy (tỉnh Quảng Ninh)

Thuốc lá mới không chỉ có nicotine

Theo WHO, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng là những nhóm sản phẩm thuốc lá mới với cơ chế hoạt động khác nhau.

Thuốc lá điện tử có nicotine (ENDS) sử dụng thiết bị để làm nóng dung dịch chứa nicotine, tạo khí aerosol cho người dùng hít vào. Dung dịch thường chứa các chất tạo mùi, nicotine và dung môi như Propylene Glycol hoặc Glycerin.

Một số sản phẩm được quảng cáo là thuốc lá điện tử không chứa nicotine (ENNDS) có cơ chế hoạt động tương tự nhưng không sử dụng nicotine. Tuy nhiên, một số mẫu vẫn phát hiện có nicotine nên cần được kiểm soát trong cùng nhóm sản phẩm.

Phân loại theo mức độ phát triển công nghệ của thuốc lá điện tử: Thế hệ 1, Thế hệ 2, Thế hệ 3 (Tanks mods), Thế hệ 4 (Pod mods):

Trong khi đó, thuốc lá nung nóng (HTP) sử dụng thiết bị chạy bằng pin để làm nóng sợi thuốc lá ở nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ cháy của điếu thuốc thông thường. Một số sản phẩm lai kết hợp cả sợi thuốc lá và dung dịch nicotine. Ngoài ra còn có các sản phẩm nicotine khác như túi nicotine dùng ngậm trong miệng.

WHO cho rằng việc kiểm soát thuốc lá mới cần bao quát cả sản phẩm chứa và không chứa nicotine, tránh để các nhà sản xuất lợi dụng khác biệt về thành phần để đưa sản phẩm ra thị trường.

WHO đề xuất siết chặt nguồn cung thuốc lá mới

Theo ông Lâm, xu hướng cấm thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đã xuất hiện tại nhiều quốc gia. Trong khu vực ASEAN, 8 nước đã cấm thuốc lá điện tử, 7 nước cấm thuốc lá nung nóng.

Đối với shisha, 17 quốc gia tại khu vực Trung Đông theo phân nhóm của WHO đã cấm sử dụng tại nơi công cộng. Một số nước châu Phi như Kenya, Tanzania, Rwanda, Uganda và Ghana cũng áp dụng lệnh cấm hoàn toàn đối với nhập khẩu và hút shisha. Tại châu Âu, Na Uy cấm sử dụng sản phẩm này.

clo_br_z5274021294345a756009e099719b0f2f27e6086b3d77f.jpg

Các mẫu thuốc lá điện tử được ngụy trang dưới nhiều dạng hình ảnh bắt mắt.

Đại diện WHO cho rằng Việt Nam cần đưa các quy định cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, quá cảnh, quảng cáo, tàng trữ, sử dụng và chứa chấp thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng cùng các sản phẩm thuốc lá mới khác vào Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá sửa đổi.

Quy định cần bao gồm cả việc sản xuất, buôn bán linh kiện và cấu phần của những sản phẩm này, đồng thời bảo đảm định nghĩa thuốc lá mới bao quát cả sản phẩm có và không chứa nicotine.

Ông Lâm nhấn mạnh việc thực thi cần tập trung ngăn chặn nguồn cung, nhập lậu, buôn bán và quảng cáo thay vì chủ yếu xử phạt người sử dụng. Trong đó, cần ưu tiên kiểm soát hoạt động rao bán thuốc lá mới trên môi trường mạng, tăng cường vai trò của lực lượng công an và quản lý thị trường trong phát hiện, ngăn chặn, xử lý các đường dây kinh doanh trái phép.


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết