Cẳng chân hoại tử, bốc mùi vì đắp lá chữa bỏng
Tự ý điều trị bỏng lửa bằng cách đắp lá tại nhà suốt một tháng, nam bệnh nhân V.M.D (44 tuổi, dân tộc thiểu số ở Tuyên Quang) nhập viện trong tình trạng cẳng chân hoại tử nặng, bốc mùi hôi thối, tổn thương sâu tới xương và đứng trước nguy cơ phải cắt cụt chi để bảo toàn tính mạng.
Theo các bác sĩ, bệnh nhân bị bỏng lửa từ một tháng trước nhưng không đến cơ sở y tế mà chữa theo kinh nghiệm dân gian bằng cách đắp lá.
Chỉ khi vùng tổn thương sưng to, đau tăng dần, hoại tử lan rộng và chảy dịch mủ nghiêm trọng, người bệnh mới được đưa đến bệnh viện tuyến tỉnh rồi chuyển khẩn cấp đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.
TS.BS Dương Mạnh Chiến, Phụ trách khoa Phẫu thuật Tạo hình thẩm mỹ và Liên chuyên khoa của bệnh viện, cho biết toàn bộ mặt sau cẳng chân trái của bệnh nhân đã hoại tử gần như hoàn toàn. Tổn thương lan rộng 50–70% bàn chân, ăn sâu vào xương gót, gân Achilles và các đầu xương chày, xương mác.
Ngay sau khi tiếp nhận, ê-kíp phẫu thuật tiến hành cắt lọc toàn bộ mô hoại tử mủn đen, đồng thời đặt hệ thống hút áp lực âm (VAC) để kiểm soát nhiễm trùng.
Sau một tuần điều trị tích cực, tình trạng hoại tử được khống chế, các bác sĩ bước vào giai đoạn tái tạo vùng khuyết hổng rất rộng vốn đã bị viêm xương và lộ xương.
Vùng cẳng chân bệnh nhân hoại tử nặng sau một tháng tự đắp lá chữa bỏng tại nhà. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Trong cuộc đại phẫu kéo dài khoảng 6 giờ, các bác sĩ phối hợp với chuyên khoa chấn thương chỉnh hình nạo sạch tổ chức viêm trong xương, sau đó thực hiện vi phẫu lấy vạt da – cơ từ vùng lưng bệnh nhân để che phủ vùng tổn thương.
Phần cơ của vạt giúp tăng cường nguồn máu đưa kháng sinh và tế bào miễn dịch tới kiểm soát viêm xương, trong khi phần da tái tạo lớp đệm gót giúp bệnh nhân có thể đi lại về sau.
Khó khăn lớn nhất của ca mổ là nối mạch máu nuôi vạt ghép vào hệ mạch vùng cẳng chân vốn đã bị tổn thương do nhiễm trùng. Bằng kỹ thuật nối mạch tận – bên, ê-kíp phẫu thuật vừa đảm bảo máu nuôi vạt ghép, vừa duy trì dòng máu xuống bàn chân.
Theo bác sĩ Chiến, với mức độ tổn thương nặng như trường hợp này, ở nhiều cơ sở y tế bệnh nhân có thể đã phải cắt cụt chi do nguy cơ nhiễm trùng lan rộng. Tuy nhiên, nhờ các kỹ thuật tạo hình và vi phẫu hiện đại, việc bảo tồn chi thể vẫn có thể thực hiện nếu kiểm soát tốt nhiễm trùng và tái tạo mô phù hợp.
Ê-kíp bác sĩ phẫu thuật tạo hình thực hiện ca vi phẫu phức tạp để bảo tồn chân cho bệnh nhân. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Vạt da – cơ được lấy từ vùng lưng để che phủ vùng tổn thương rộng ở cẳng chân. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Sau hai ngày phẫu thuật, vạt ghép bước đầu ổn định. Tuy vậy, bệnh nhân vẫn cần theo dõi lâu dài để kiểm soát hoàn toàn nhiễm trùng và phục hồi chức năng vận động.
Các bác sĩ khuyến cáo, bỏng lửa diện rộng là dạng bỏng nguy hiểm, tổn thương thường sâu và dễ gây hoại tử mô, nhiễm trùng nặng. Việc tự ý đắp lá, dùng thuốc không rõ nguồn gốc hoặc trì hoãn đến cơ sở y tế có thể khiến vết thương phá hủy gân, xương, làm tăng nguy cơ mất chi, thậm chí đe dọa tính mạng.
Với mọi trường hợp bỏng, đặc biệt là bỏng lửa diện rộng hoặc vết thương hở sâu, người dân cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt để được xử trí đúng cách, tránh những biến chứng nghiêm trọng.
